Quyosh: “Bugun shu uyni qizdiraman” — izolyatsiya: “Ko‘ramiz”

Tasavvur qiling, yozning jazirama kuni.

Ertalab soat 9:00.

Quyosh uyga qarab:

— Bugun seni yaxshilab qizdiraman.

Tom indamaydi. Devorlar ham jim.

Lekin tom ostida sifatli izolyatsiya bo‘lsa, u go‘yo:

— Ko‘ramiz...

deb javob beradi.

Albatta, izolyatsiya quyoshni to‘xtatmaydi. Tom baribir qiziydi, fasad baribir quyosh nurlarini qabul qiladi, tashqarida esa havo issiq bo‘lib qolaveradi.

Farq boshqa joyda: shu issiqlik uy ichiga qanchalik tez kiradi?

Ana shu savolda izolyatsiya o‘z rolini ko‘rsatadi.

09:00 — quyosh birinchi navbatda tomga hujum qiladi

Ertalab quyosh ko‘tarilishi bilan tom qoplamasi energiyani qabul qila boshlaydi.

Avval tashqi yuza qiziydi.

Keyin issiqlik:

tom qoplamasi → tom osti konstruksiyasi → chordoq → shift → xona

yo‘nalishida harakat qiladi.

Izolyatsiyasiz tomda bu yo‘l nisbatan oson.

Sifatli izolyatsiya mavjud bo‘lsa esa issiqlik oqimi yo‘lida qo‘shimcha qarshilik paydo bo‘ladi.

Quyosh:

— Tomni qizdirdim. Endi xonaga tushamiz.

Izolyatsiya:

— Unchalik tez emas.

11:00 — tom qizigan, lekin xona hali nega qulay?

Bu yaxshi izolyatsiya qilingan uylarning qiziq xususiyatlaridan biridir.

Tashqarida harorat allaqachon ko‘tarilgan bo‘lishi mumkin, tom esa bundan ham issiqroq.

Ammo ichkarida vaziyat hali barqaror.

Sababi — tashqi harorat o‘zgarishi xonaga darhol ko‘chmayapti.

Mineral paxta tolalari orasidagi mayda havo bo‘shliqlari issiqlikning tez o‘tishini qiyinlashtiradi.

Natijada tashqaridagi jazirama bilan xona orasida vaqt paydo bo‘ladi.

Bu vaqt — komfort uchun juda muhim.

13:00 — quyosh endi devorlarni sinab ko‘radi

Tush paytida faqat tom emas, fasad ham qiziy boshlaydi.

Ayniqsa janubiy va g‘arbiy devorlarga quyosh kuchli tushishi mumkin.

Quyosh:

— Tomdan o‘tolmasam, devordan kiraman.

Agar tashqi devorda izolyatsiya bo‘lmasa, qizigan fasad issiqlikni asta-sekin ichki yuzaga uzatadi.

Ichkaridagi devor ham qiziy boshlaydi va keyinchalik xona havosiga issiqlik beradi.

Sifatli izolyatsiya esa bu jarayonni ham sekinlashtiradi.

Shuning uchun yaxshi izolyatsiya qilingan uyda faqat havo emas, devorlarning ichki yuzasi ham nisbatan barqarorroq haroratda qoladi.

14:00 — deraza quyosh uchun ochiq eshik bo‘lib qolmasin

Devor va tom yaxshi himoyalangan bo‘lsa ham, katta deraza orqali quyosh energiyasi to‘g‘ridan-to‘g‘ri xonaga kirishi mumkin.

Bu yerda izolyatsiya yolg‘iz o‘zi yetarli emas.

Quyosh:

— Tom yopiq, devor yopiq... deraza-chi?

Xona ichidagi pol, mebel va boshqa yuzalar quyosh nurini yutib, keyinchalik issiqlik chiqaradi.

Shuning uchun yozgi himoyada:

• tashqi soyabon;
• jalyuzi;
• energiya samarador oynapaket;
• quyoshdan himoya qiluvchi yechimlar

ham muhim.

Uy issiqlikdan faqat bitta material bilan emas, butun konstruksiya bilan himoyalanadi.

15:00 — izolyatsiyasiz uyda vaziyat o‘zgaradi

Endi ikki xil uyni tasavvur qilamiz.

1-uy: izolyatsiyasi yetarli emas

Tom kun davomida qizigan.

Devorlar ham issiqlik yig‘gan.

Shiftning ichki yuzasi asta-sekin qiziy boshlagan.

Konditsioner ishlayapti, ammo:

• xona tez qiziydi;
• yuqori qavat pastki qavatdan issiqroq;
• konditsioner uzoq vaqt ishlaydi;
• qurilma o‘chsa, harorat tez ko‘tariladi.

2-uy: izolyatsiya to‘g‘ri ishlayapti

Tomning tashqi yuzasi bunda ham qizigan.

Lekin issiqlikning xona tomon harakati ancha sekin.

Natijada:

• ichki yuzalar kamroq qiziydi;
• xona harorati sekinroq ko‘tariladi;
• konditsioner mavjud haroratni ushlab turishga ko‘proq imkon topadi;
• mikroiqlim barqarorroq bo‘ladi.

Quyosh bir xil.

Tashqi harorat bir xil.

Farq — ular orasidagi himoya qatlamida.

16:00 — “Og‘irroq konditsioner olib kelaman!”

Bu paytda izolyatsiyasi yaxshi bo‘lmagan uy egasi konditsionerga qaraydi:

— Balki kuchlirog‘ini olish kerakdir?

Bu ba’zan to‘g‘ri qaror bo‘lishi mumkin. Agar konditsioner xona uchun haqiqatan ham kichik bo‘lsa, mos quvvatdagi qurilma kerak.

Lekin bino har soatda tashqaridan katta issiqlik qabul qilayotgan bo‘lsa, kuchliroq konditsioner faqat shu issiqlikni tezroq chiqarishga harakat qiladi.

Muammo esa joyida qoladi.

Bu xuddi kran ochiq turganda polni kuchliroq nasos bilan quritishga o‘xshaydi.

Avval issiqlik oqimini kamaytirish, keyin sovutish tizimini shu yuklamaga moslashtirish mantiqiyroq.

17:00 — mineral paxta aynan nima qilmoqda?

Mineral paxta hech qanday “sovuq” ishlab chiqarmaydi.

Uning vazifasi boshqacha.

Tolalar orasida ko‘p miqdorda harakatsiz havo mavjud. Bu tuzilma issiqlik oqimini sekinlashtiradi.

Natijada Ecover mineral paxtasi mos konstruksiyada va sifatli o‘rnatilganda:

• tom orqali kelayotgan issiqlik oqimini kamaytirishga;
• devorlarning ichki yuzasi tez qizishini cheklashga;
• yuqori qavatdagi haroratni barqarorroq saqlashga;
• konditsionerga tushadigan yukni kamaytirishga

yordam beradi.

Bu yerda muhim so‘z — sifatli o‘rnatilganda.

Izolyatsiyadagi 5 sm tirqish quyosh uchun “maxfiy yo‘lak” bo‘lishi mumkin

Tasavvur qiling, butun tom yaxshi izolyatsiya qilingan, lekin ayrim joylarda mineral paxta orasida bo‘shliq qolgan.

Quyosh:

— Mana bu joy ochiq ekan!

Issiqlik eng oson yo‘lni izlaydi.

Shuning uchun:

• stropila atrofi;
• burchaklar;
• mansarda oynalari;
• quvurlar;
• izolyatsiya plitalari birikmalari

alohida e’tibor talab qiladi.

Yaxshi izolyatsiya — shunchaki “material bor” degani emas.

Izolyatsiya qatlami uzluksiz ishlashi kerak.

18:00 — tashqarida salqinlashdi, nega uy hali ham issiq?

Mana eng qiziq qism.

Quyosh kuchini yo‘qota boshladi.

Tashqi havo ham asta-sekin salqinlashmoqda.

Lekin izolyatsiyasi sust uy ichida hali ham issiq.

Nega?

Chunki kun davomida:

• tom;
• devorlar;
• shift;
• beton va boshqa konstruksiyalar

issiqlik yig‘ib ulgurgan.

Endi ular shu energiyani ichki xonaga qaytara boshlaydi.

Bu sababli ayrim uylar quyosh botgandan keyin ham uzoq vaqt issiq bo‘lib turadi.

Yaxshi issiqlik himoyasi kun davomida ichki konstruksiyalarga yetib kelgan issiqlik miqdorini kamaytirgani uchun bu effekt ham kamroq seziladi.

20:00 — kim yutdi?

Quyosh:

— Men butun kun harakat qildim.

Izolyatsiya:

— Tomni qizdirding. Lekin hammasini xona ichiga o‘tkaza olmading.

Bu yerda maqsad quyoshni “yengish” emas.

Fizika qonunlarini bekor qilib bo‘lmaydi.

Maqsad — issiqlikning uy ichiga kirishini boshqarish.

Sifatli izolyatsiyalangan uy ham kun davomida qizishi mumkin. Lekin u tashqi harorat o‘zgarishiga sekinroq javob beradi.

Ana shu farq yozgi komfortda juda katta rol o‘ynaydi.

Izolyatsiya yolg‘iz jang qilmaydi

Eng samarali uyda “himoya jamoasi” mavjud:

Tom — quyoshning birinchi zarbasini qabul qiladi.

Mineral paxta — issiqlik oqimini sekinlashtiradi.

Fasad — devorlarni tashqi ta’sirdan himoya qiladi.

Derazalar — quyosh nurlarini nazorat qiladi.

Germetiklik — issiq havoning nazoratsiz kirishini kamaytiradi.

Shamollatish — havoni to‘g‘ri boshqaradi.

Konditsioner — ichkariga kirib ulgurgan issiqlikni chiqaradi.

Shu elementlar birgalikda ishlaganda uy yozda ancha barqaror mikroiqlimga ega bo‘ladi.

“Uyimda konditsioner bor-ku” yetarlimi?

Konditsioner juda foydali qurilma.

Lekin uning vazifasi binoning issiqlik himoyasini almashtirish emas.

Tasavvur qiling:

Izolyatsiyasiz uy

Quyosh → issiqlik tez kiradi → konditsioner chiqaradi → yana issiqlik kiradi → konditsioner yana ishlaydi.

Yaxshi izolyatsiyalangan uy

Quyosh → issiqlik sekin kiradi → konditsioner mavjud yuklamani chiqaradi → xona harorati sekin o‘zgaradi.

Mana asosiy farq.

Uyingizda “Quyosh vs izolyatsiya” jangini kim yutayotganini qanday bilish mumkin?

Quyidagi belgilarni kuzating:

• ikkinchi qavat birinchi qavatdan juda issiqmi?
• tushdan keyin shift qizib ketadimi?
• konditsioner o‘chishi bilan xona tez isiydimi?
• quyosh tushadigan devor ichkaridan issiq seziladimi?
• mansarda boshqa xonalardan ancha issiqmi?
• konditsioner deyarli to‘xtamasdan ishlaydimi?

Bir nechta belgi birgalikda kuzatilsa, uyning issiqlik himoyasini tekshirish foydali bo‘lishi mumkin.

Quyosh har yoz o‘z ishini qiladi. Savol uning uyingizga tushishida emas — shu issiqlikning xonagacha qanchalik oson yetib borishida. Sifatli izolyatsiyaning vazifasi aynan shu yo‘lni qiyinlashtirishdir.